Japonya Merkez Bankası (BoJ) Başkanı Kazuo Ueda, Japon parlamentosunda yaptığı konuşmada faiz artırımlarını sürdürmeyi planladıklarını söyledi. Ueda, geçmişteki artışlara rağmen finansal koşulların hâlâ gevşek olduğunu ve enflasyonun yüzde 2'lik hedefin üzerine çıkma riski taşıdığını belirtti.

Aynı gün Uluslararası Para Fonu (IMF) Başkanı Kristalina Georgieva da Çin'in Shenzhen kentindeki Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) toplantısında yaptığı konuşmada, küresel enflasyon nedeniyle birçok ekonomide para politikasının sıkılaştırılması gerektiğini söyledi.

Ueda ne söyledi?

  • Temel enflasyon genel olarak yüzde 2'lik fiyat istikrarı hedefiyle uyumlu, ancak hedefin aşılması riski bulunuyor.
  • Zayıf yen ve yükselen petrol fiyatları enflasyonu hızlandırabilir, hanehalkının satın alma gücünü olumsuz etkileyebilir.
  • Faiz artırımlarının hızı ve zamanlaması, ekonomik görünümün gerçekleşme olasılığına ve risklere bağlı olacak.
  • Reel faizler geçmiş artışlara rağmen düşük kalmaya devam ediyor; BoJ'un iç hesaplamalarına göre bankanın mali yapısı yeni artışları kaldırabilecek durumda.
  • Üçüncü çeyrekte yavaşlayan tüketimin toparlanması bekleniyor; yavaşlama BoJ'un öngörüleri içinde kaldı.

BoJ'da faiz nerede?

TarihKarar
Eylül 2026Politika faizi yüzde 1,25'e yükseltildi (31 yılın en yüksek düzeyi)
30 Ekim 2026Faiz yüzde 1,25'te sabit tutuldu; bir yönetim kurulu üyesinin yüzde 1,5 önerisi kabul edilmedi

BoJ eylüldeki kararında yeni faiz düzeyinin, Japonya için tahmin ettiği yüzde 1,1-2,5 aralığındaki nominal nötr faiz bandının içine girdiğini açıklamıştı. Nötr faiz, ekonomiyi ne hızlandıran ne de yavaşlatan faiz düzeyini ifade ediyor.

IMF'nin çağrısı

Georgieva, enerji arzındaki aksaklıkları ve yapay zekâ yatırımlarından kaynaklanan talep artışını küresel enflasyonu yükselten etkenler olarak gösterdi. IMF Başkanı, fiyat istikrarını sağlamak için birçok ülkede para politikasının sıkılaştırılmasının gerektiğini söyledi ve ülkeleri dijital altyapı yatırımlarını hızlandırmaya çağırdı.

Arka plan

Son haftalarda gelişmiş ekonomilerin merkez bankalarından faiz artışı yönünde açıklamalar arka arkaya geldi. ABD Merkez Bankası'nın (Fed) dün açıklanan tutanakları da benzer bir tablo ortaya koymuştu: Fed tutanakları: Katılımcıların neredeyse tamamı yeni faiz artışını uygun görüyor.

Ne anlama geliyor?

Merkez bankaları politika faizini yükselterek kredi ve borçlanma maliyetlerini artırır, böylece talebi ve fiyat artışlarını yavaşlatmayı hedefler. Japonya'da faizin uzun yıllar sıfırın altında ya da sıfıra yakın tutulduğu düşünüldüğünde, yüzde 1,25 düzeyi ülke için 1990'ların ortasından bu yana en yüksek faiz anlamına geliyor.

Sırada ne var?

BoJ'un yılın son para politikası toplantısı aralık ayında yapılacak.

Kaynak: Japonya Merkez Bankası; IMF; Reuters; Foreks.